Barbera d’Asti is een droge rode wijn uit Piemonte, gemaakt van minimaal negentig procent Barbera. Hij is diep en ondoorzichtig van kleur, maar juist licht in de mond: hoog zuur, nauwelijks tannine, en meteen drinkbaar. Precies het spiegelbeeld van Barolo, die er bleek uitziet en stevig smaakt.
In het kort
| Kleur | Diep, ondoorzichtig robijnrood met een paarse gloed |
| Geur | Bosbes, kers en rood fruit, soms jamachtig zoet |
| Smaak | Hoog zuur, laag tannine, sappig en direct drinkbaar |
| Druiven | Barbera minimaal 90%, maximaal 10% andere niet-aromatische blauwe druiven uit Piemonte |
| Streek | Het Monferrato rond Asti, in de provincies Asti en Alessandria |
| Rijping | Vanaf vier maanden; superiore veertien maanden, waarvan zes op hout |
| Serveertemperatuur | 16–18 °C |
Waar Barbera d’Asti vandaan komt
Het Monferrato ligt rond Asti, in de provincies Asti en Alessandria. Daar is Barbera geen bijzaak maar de hoofdrol: de druif staat op de betere percelen, niet in de schaduw van Nebbiolo zoals in de Langhe rond Alba. Barbera rijpt vroeger en makkelijker, en houdt op vrijwel elke grond zijn hoge zuurgraad vast. Bij deze wijn bepaalt dat zuur meer dan de bodem hoe hij proeft — en dat is ongebruikelijk in een streek waar men doorgaans over percelen praat.
Waarom de maker hier veel meer vrijheid heeft
Waar Barolo en Barbaresco om een lange, verplichte rijping vragen, mag Barbera d’Asti al na vier maanden de markt op, gerekend vanaf 1 november van het oogstjaar. De producent kiest dus zelf de stijl: fris en fruitig op inox voor een directe, sappige wijn, of tijd op hout voor meer body en langere houdbaarheid. Kiest hij voor dat laatste, dan mag superiore op het etiket — minimaal veertien maanden rijping, waarvan zes op hout.
Dat is het echte verschil met de twee grote Nebbiolo-benamingen. Daar legt het reglement de stijl grotendeels vast; hier ligt die keuze bij de maker. Twee flessen Barbera d’Asti kunnen daardoor verder uit elkaar liggen dan twee flessen Barolo.
Wat je op het etiket ziet
De DOCG-vermelding met de genummerde banderol — Barbera d’Asti is DOC sinds 1970 en werd in 2008 DOCG — de jaargang, en alcohol vanaf 12%. Soms staat er superiore bij, en soms een sottozone: Tinella of Colli Astiani (ook geschreven als Astiano), allebei alleen voor de Superiore. De vroegere sottozone Nizza zie je er niet meer bij staan: die is sinds 2014 een zelfstandige DOCG.
Wat je erbij eet
Agnolotti del plin met jus, kleine dichtgeknepen gevulde pastakussentjes. Tajarin met ragù, dunne eierrijke lintpasta. Of gegrilde salsiccia di Bra, de kalfsworst uit Bra.
Waarom dat werkt: het hoge zuur snijdt door vet en jus heen. De tannine van Barolo of Barbaresco zou daarbij te scherp aanvoelen — bij een jus wil je zuur, geen tannine.
Barbera of Nebbiolo?
Het makkelijkste geheugensteuntje van Piemonte: kijk naar het glas en proef dan. Nebbiolo is licht van kleur en zwaar in de mond. Barbera is donker van kleur en licht in de mond. Wie dat contrast één keer naast elkaar heeft geproefd, vergeet het niet meer — en dat is precies waarom die twee flessen in week 1 naast elkaar staan.
Verder leren
Barbera d’Asti staat in week 1 van de Opleiding Italiaanse Gastronomie, naast Barolo en een bord uit dezelfde streek. Keuken en wijn leer je bij ons niet als twee vakken maar als één geheel; hoe een lesweek eruitziet, staat op de pagina over onze leermethode.
De streek waar hij vandaan komt: Piemonte — de wijnen, de gerechten en waarom ze bij elkaar horen.
